Cenaze Namazı Nasıl Kılınır?

Cenaze namazı farz-ı kifayedir. Bu, toplumun bir kısmının yerine getirmesiyle diğerlerinden sorumluluğun kalktığı anlamına gelir. Yani bir Müslümanın cenazeye toplumdan hiç kimse namaz kılmazsa, bölgedeki bütün Müslümanlar günahkâr olur. Fakat bir kişi bile kılsa yükümlülük kalkar. Kılmak ise büyük sevap ve ecirdir.

"Kim bir müminin cenaze namazını kılarsa, bir kırat sevap kazanır."

Müslim, Cenâiz 52

Cenaze namazı dört tekbirden oluşur. Diğer namazlardan farklı olarak rükû ve secde yoktur; sadece ayakta kılınır. Her tekbirden sonra farklı bir dua okunur. Dördüncü tekbirden sonra iki yana selam verilir.

1. Niyet edilir: 'Allah rızası için bu cenaze namazını kılmaya ve imama uymaya niyet ettim.' 2. Birinci tekbir (eller kaldırılır): Subhâneke duası okunur: 'Sübhânekellâhümme ve bihamdik, ve tebârekesmük, ve teâlâ ceddük, ve lâ ilâhe gayrük.' 3. İkinci tekbir (eller kaldırılmadan): Salavat okunur: 'Allâhümme salli alâ Muhammedin ve alâ âli Muhammed...' (İbrahim Salavat'ı) 4. Üçüncü tekbir: Cenaze duası okunur: 'Allâhümme-ğfir lehû ve-rhemhü ve âfihî ve-'fü anhü...' (Erkek için; kadın için 'lehâ/hâ' şeklinde değişir) 5. Dördüncü tekbir: Kısa bir dua veya sadece bekleme yapılır, ardından her iki yana selam verilir.

"Allahım! Onu bağışla, ona merhamet et, onu esenliğe kavuştur, onu affet."

Ebu Davud, Cenâiz 62

Üçüncü tekbirden sonra okunan cenaze duası (erkek için): 'Allâhümme-ğfir lehû ve-rhemhü ve âfihî ve-'fü anhü ve ekrim nüzülehû ve vessi' medhalehu va-ğsilhü bilmâi ve's-selci ve'l-beredi ve nakkıhî mine'l-hatâyâ kemâ yunakka's-sevbu'l-ebyadu mine'd-denesi. Ve ebdilhü dâran hayran min dârihî ve ehlen hayran min ehlihî ve zevcen hayran min zevcihî ve edkhıl'hu'l-cennete ve eızhü min azâbi'l-kabri ve azâbi'n-nâr.' Kadın için bazı zamirler 'hâ' şeklinde değiştirilir.

Cenaze namazında birinci tekbirde eller kulak hizasına ya da omuz hizasına kaldırılır. Sonraki tekbirlerde Hanefî mezhebine göre eller kaldırılmaz; diğer tekbirler sessizce söylenir. Eller namaz boyunca göbek altında bağlı tutulur (Hanefî). Şafiî mezhebinde ise her tekbirde eller kaldırılır.

Gaip cenaze namazı, cenazenin bulunmadığı yerde, uzakta kılınan cenaze namazıdır. Peygamberimiz Habeşistan'da vefat eden Necaşi için Medine'de ashabıyla birlikte gaip namazı kılmıştır. Bu hadis gaip namazının meşruiyetine delil sayılmaktadır. Ancak Hanefî mezhebi bu namazın yalnızca Peygamberimize özel olduğunu, diğerlerine caiz olmadığını söyler; Şafiî mezhebi ise caiz görmektedir.

"Peygamber (s.a.v.) Habeş Necaşisi'nin vefat ettiği gün bize haber verdi ve onun üzerine namaz kıldı."

Buhârî, Cenâiz 4

Evet, cenaze namazı kılınır. İslam'da çocuklar için de cenaze namazı kılınır ve defnedilirler. Doğum öncesi düşen cenin için ise belirli bir süreye ulaşmışsa (genellikle dört aylık) cenaze namazı kılınır; bu konuda mezhepler arasında ufak farklılıklar vardır.

Güneşin doğuş, öğle ve batış vakitlerinde (yani güneşin tam doğduğu, tepede olduğu ve tam battığı anlarda) cenaze namazı kılmak mekruhtur. Bu üç vaktin dışında her zaman kılınabilir. Olabildiğince çabuk defnetmek sünnettir.