Hz. Yahya Kıssası: Küçük Yaşta Kitabı Tutan Peygamber

Hz. Zekeriya mihrapta ibadet ederken Allah'tan bir müjde aldı: Kendisine Yahya adında bir oğul verilecekti. Zekeriya şaşırmıştı: 'Rabbim, benim nasıl oğlum olur? Hanımım kısırdır, ben de ihtiyarlıktan son sınırıma ulaşmış bulunuyorum.'

Allah'ın cevabı kısa ve kesin geldi: 'Öyle. Rabbin buyurdu ki: Bu bana kolaydır. Ben seni daha önce yokken de yarattım.'

Bu cevap Hz. Zekeriya'ya yalnızca bir çocuk müjdesi değildi; aynı zamanda Allah'ın kudretinin hatırlatmasıydı. 'Seni yokken yarattım' — o hâlde kısır bir kadından bir çocuk yaratmak neden imkânsız olsun?

Zekeriya bir işaret istedi. Allah dedi ki: 'Sana işaret, üç gece boyunca insanlarla konuşmaman, yalnızca işaretleşmendir. Rabbini çok an, sabah akşam tesbih et.'

O üç sessiz gece, Zekeriya için şükrün en derin halidir. Konuşma susturulmuş, ama kalp konuşmaya devam etmiştir.

Hz. Yahya çocukluk çağından itibaren farklıydı. Kur'an onun hakkında şunu söyler: 'Ey Yahya, kitabı kuvvetle tut. Biz ona küçüklüğünde hikmet verdik.'

'Kitabı kuvvetle tut' ifadesi çok katmanlıdır. Yalnızca okumak ya da ezberlememek; anlamak, yaşamak ve korumak. Hz. Yahya bu emri hayatının merkezine koydu. Oyun çağında bile onu oyundan alıkoyan bir şey vardı: sorumluluk duygusu.

Rivayetlerde aktarıldığına göre çocuklar onu oyuna çağırdığında, 'Ben oyun için yaratılmadım' derdi. Bu olgunluk, çocuklukta bir yük değil, Allah'ın bir lutfuydu. Hikmet verilmiş bir kalp, dünyayı farklı görür.

Kur'an onun üç temel niteliğini sıralar: Kalp yumuşaklığı (hanân), günahtan uzak duruş (zekât) ve Allah'a karşı derin sorumluluk bilinci (takva). Bu üç nitelik birbirini tamamlar: Yumuşak bir kalp adaletsizliğe kayıtsız kalamaz; takva ise doğruyu söylemeyi zorunlu kılar.

Hz. Yahya, İslam geleneğinde ve İncil'de de hakkı söyleyen bir peygamber olarak anılır. Döneminin yöneticisi, dinen yasak olan bir evlilik yapmak istiyordu. Hz. Yahya bunu açıkça reddetti ve 'Bu helal değildir' dedi.

Bu söz cesaret ister. Güçlü bir hükümdarın istediğini uygun bulmadığını yüzüne söylemek, hayatını tehlikeye atmak demektir. Ama Hz. Yahya hakkı söylemekten çekinmedi. Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem onun hakkında şöyle buyurmuştur: 'Yahya bin Zekeriya ne günah işledi, ne de günah işlemeyi aklından geçirdi.'

Doğruluğun bedeli ağır oldu. Hükümdarın kışkırtılmasıyla Hz. Yahya şehit edildi. Başı kesilerek getirildi. Bu vahşet, tarihin en acı sahnelerinden biridir.

Ama şehitlik, tarihte pek çok peygamber için olduğu gibi, bir son değildir. Yahya'nın adı Kur'an'da yaşamaya devam eder; onun hatırası her nesle 'doğruyu söyle, bedelini öde' der.

Kur'an, Hz. Yahya hakkında Hz. İsa için de kullanılan eşsiz bir ifadeyi kullanır: 'Doğduğu gün de, öleceği gün de, diriltileceği gün de ona selam olsun.'

Bu üç selam derin bir anlam taşır. Doğum: Allah'ın bir lütfudur, gelişin güzelliği. Ölüm: Bir son değil, bir geçiştir; selam orada da devam eder. Diriliş: Öteki tarafa selam — hesabın ve buluşmanın günü.

Hz. Yahya kısa yaşadı. Ama yaşadığı her günü 'kitabı kuvvetle tutarak' geçirdi. Küçük bir çocuk olarak aldığı hikmet, onu hayatı boyunca taşıdı. O, insana şunu öğretir: Uzun bir ömür değil, dolu bir ömür. Az ama özlü. Hakkı söyleyen, seveni seven, Allah'a karşı sorumluluğunun farkında olan bir hayat.

Hz. Zekeriya'nın o gece yaptığı dua, 'ya Rabbi, bana bir veli ver' diye başlamıştı. Allah verdi — ve o veli, peygamberler arasında nadir niteliklere sahip bir candı.