Hz. Zekeriya Kıssası: Yaşlılıkta Kabul Olan Dua
Hz. Zekeriya; yaşlı, çocuksuz ve hanımı kısır bir peygamberdi. Yıllar geçmiş, bedenin gücü azalmış, bırakmak daha kolay hale gelmişti. Ama o dua etmeyi bırakmadı. Meryem'in yanında gördüğü o bereket, onun yılmış kalbine yeniden umut tohumları ekti. Gizlice yaptığı o dua, ilahi kelamda ölümsüzleşti. Ve Allah ona verdi — imkânsız görünene rağmen verdi.
Meryem'in Yanından Gelen Umut
Hz. Zekeriya, Mescid-i Aksa'da genç Meryem'in gözeticisiydi. Onu ziyaret ettiğinde yanında her zaman taze yiyecekler bulurdu. 'Ey Meryem, bunlar sana nereden?' diye sordu. Meryem cevapladı: 'Bu Allah katındandır. Şüphesiz Allah dilediğini hesapsız rızıklandırır.'
Bu cevap Zekeriya'nın içinde bir şeyi ateşledi. Allah hesapsız verir. Hesap açısından imkânsız olan şeyler bile O'nun katında mümkündür. İşte bu an, yaşlı peygamberin kalbindeki uzun süredir bekleyen duayı dışarı çıkardığı andır.
Zekeriya hemen mihrabına çekildi ve Rabbi'ne seslenmeye başladı.
إِنَّ اللَّهَ يَرْزُقُ مَن يَشَاءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ
"Allah dilediğini hesapsız rızıklandırır."
— Âl-i İmrân Suresi, 3:37
Gizli Dua
Kur'an bu duayı aktarır: 'Rabbi, doğrusu kemiklerim zayıfladı, saçım ağardı. Sana dua etmekle hiç bedbaht olmadım. Ben arkamdan bırakacaklarım konusunda endişeliyim. Hanımım da kısırdır. Bana kendi katından bir veli ver.'
Bu duada dikkat çekici bir şey var: Hz. Zekeriya kendi aczini gizlemedi. Kemiklerinin zayıfladığını, saçının ağardığını söyledi. Küçük düşmüş gibi değil; tam tersine derin bir teslimiyet içinde. Ben ne kadar güçsüzüm, sen ne kadar güçlüsün — bu farkındalık duayı anlamlı kılar.
Kur'an bu duanın 'gizli' yapıldığını belirtir. Zekeriya insanların görmesi için değil, Allah'ın duyması için yalvardı. Duanın özü budur: Yalnızca Allah ile.
رَبِّ إِنِّي وَهَنَ الْعَظْمُ مِنِّي وَاشْتَعَلَ الرَّأْسُ شَيْبًا وَلَمْ أَكُن بِدُعَائِكَ رَبِّ شَقِيًّا
"Rabbi, doğrusu kemiklerim zayıfladı, saçım ağardı. Sana dua etmekle hiç bedbaht olmadım."
— Meryem Suresi, 19:4
Müjde: Yahya
Allah duasını kabul etti. Zekeriya mihrapta ibadet ederken melekler ona seslendi: 'Allah seni, Allah'ın sözünü tasdik eden, efendi, iffetli ve salihlerden bir peygamber olacak Yahya ile müjdeliyor.'
Zekeriya bu müjdeye şaşırdı: 'Rabbim, benim nasıl oğlum olabilir? Hanımım kısırdır, ben de ihtiyarlıktan son sınırıma ulaşmış bulunuyorum.'
Allah'ın cevabı kesindi: 'Öyle. Allah dilediğini yapar.'
Bu cevap kısa ama sonsuz anlam taşır. Allah'ın 'dilediğini yapar' dediği yerde insanın 'nasıl mümkün' diye sorması yersizdir. Zekeriya bunu anladı ve bir işaret istedi. Allah ona dedi ki: 'Sana işaret, üç gün boyunca insanlarla konuşmaman, yalnızca işaret etmendir. Rabbini çok zikret ve akşam-sabah tesbih et.'
كَذَٰلِكَ اللَّهُ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ
"Allah dilediğini yapar."
— Âl-i İmrân Suresi, 3:40
Hz. Yahya: Duanın Meyvesi
Hz. Yahya, Kur'an'da eşsiz niteliklere sahip olarak tanıtılır: 'Ey Yahya, kitabı kuvvetle tut. Biz ona küçüklüğünde hikmet verdik. Tarafımızdan ona kalp yumuşaklığı ve temizlik verdik. O Allah'a karşı gelmekten sakınanların ta kendisiydi. Anne-babasına iyi davranırdı; zorba ve asi değildi.'
Hz. Yahya, Hristiyan geleneğinde Vaftizci Yahya olarak bilinir. O da Hz. İsa gibi mucizevi bir şekilde dünyaya geldi; çünkü annesi kısırdı. Küçük yaşta peygamberliğe layık görüldü ve doğruluktan, adaletten asla taviz vermedi.
Zekeriya'nın duasının karşılığı yalnızca bir çocuk değildi; aynı zamanda peygamberler soyunun devamıydı. İman nesiller boyu aktarılacaktı ve bu aktarımın en değerli halkası Hz. Yahya'ydı.
Hz. Peygamber onunla ilgili şöyle buyurmuştur: 'Yahya bin Zekeriya hiç günah işlemedi ve günah işlemeyi de hiç aklından geçirmedi.' Bu, o küçük bedenin ne kadar temiz bir kalpte yer ettiğini gösterir.
يَا يَحْيَىٰ خُذِ الْكِتَابَ بِقُوَّةٍ ۖ وَآتَيْنَاهُ الْحُكْمَ صَبِيًّا
"Ey Yahya, kitabı kuvvetle tut. Biz ona küçüklüğünde hikmet verdik."
— Meryem Suresi, 19:12
📌Ders ve İbret
- 1.Dua etmekten vazgeçmemek, inancın en net göstergesidir. Hz. Zekeriya yıllar boyu sonuç almadan dua etti; ama bu onu yıldırmadı, aksine pekiştirdi.
- 2.İmkânsız yoktur, yalnızca Allah'ın henüz vermediği vardır. Kısır bir hanım ve yaşlı bir koca — ama Allah 'dilediğini yapar.'
- 3.Dua gizli yapıldığında daha samimidir. Zekeriya insanlara göstermek için değil, gerçekten Allah'a ulaşmak için dua etti.
- 4.Acizliğini kabul etmek zayıflık değil, hikmetin başlangıcıdır. Zekeriya dua ederken kemiklerinin zayıfladığını söylemekten çekinmedi.
- 5.İmanın nesillere aktarılması en büyük mirası oluşturur. Zekeriya yalnızca bir çocuk değil; peygamberlik zincirinin halkasını istedi.
Bu içerik genel bilgi amaçlıdır. Dini konularda detaylı bilgi için güvenilir din alimlerine ve Diyanet İşleri Başkanlığı kaynaklarına başvurunuz.